//2009-12-10

Warszawa: POCZĄTEKONIEC. Pojęciokształty. Poezja konkretna. Prace z lat 1967-2007

wystawa monograficzna

Otwarcie wystawy: 21.12, godz. 18.00
Wystawa czynna do 7.02.2010
Kurator: Elżbieta Łubowicz

Stanisław Dróżdż (1939-2009) to jeden z najwybitniejszych polskich artystów współczesnych, który przez ponad czterdzieści lat uprawiał swoją oryginalną i konsekwentną twórczość, rozwijaną na styku poezji i plastyki. Ideą wystawy jest ukazanie twórczości Dróżdża jako całościowego dzieła, rozwijanego według tej samej koncepcji przez całe życie.
Wystawa pokazuje ponad 40 dzieł - od pierwszych utworów poezji konkretnej powstałych w 1967 do ostatniej pracy z 2007. Ekspozycja prezentuje zarówno dzieła, w których podstawowym tworzywem jest język, jak i oparte na cyfrach i liczbach oraz prace operujące przedmiotami-znakami. Obejmuje wielkie, skomplikowane technicznie koncepcje na przykład słynne, Między oraz Alea iacta est, pracę złożoną z ok. 250 tysięcy kości do gry, przedstawiającą wszystkie możliwe 46 656 układy 6 kostek, reprezentującą Polskę na 50. Biennale w Wenecji (2003).

Tytuł wystawy, początekoniec, jest tytułem i zarazem fragmentem jednej z prac Stanisława Dróżdża. Wskazuje na najważniejsze źródło jego twórczości, jakim były rozważania nad językiem oraz na jego fascynację problemem czasu i przestrzeni, nieuchwytnym dla nas ich początkiem i końcem. Podtytuł Pojęciokształty. Poezja konkretna to określenia, jakimi Stanisław Dróżdż tytułował niemal wszystkie swoje wystawy, podkreślając wierność autorskiemu terminowi, wymyślonemu przez niego w drugiej połowie lat 60. oraz wierność poezji konkretnej – awangardowemu zjawisku w dwudziestowiecznej literaturze.
Elementem wystawy jest również utwór muzyczny skomponowany do jednego z dzieł Stanisława Dróżdża przez Tadeusza Sudnika.
Wystawie towarzyszy monograficzna książka / album.

W CSW Zamek Ujazdowski wystawa prezentowana jest tuż po premierowym jej pokazie we wrocławskim Muzeum Narodowym (26 października – 6 grudnia 2009). Po prezentacji w CSW będzie pokazywana w BWA w Katowicach i GCK w Katowicach.

Wystawa zorganizowana przez wrocławski Ośrodek Kultury i Sztuki w ramach Dolnośląskiego Festiwalu Artystycznego pod patronatem Pana Bogdana Zdrojewskiego, Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, oraz Pana Marka Łapińskiego, Marszałka Województwa Dolnośląskiego

Współorganizatorzy:
Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski
Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu
Muzeum Narodowe we Wrocławiu
Dolnośląski Festiwal Artystyczny
Centrum Kultury Agora we Wrocławiu
Galeria Sztuki Współczesnej BWA w Katowicach
Górnośląskie Centrum Kultury w Katowicach

Patronat medialny: Gazeta Wyborcza, Aktivist, Exklusiv, Sztuka.pl, Artinfo.pl, Culture.pl, Arteon, Dobre Info, Obieg, Odra, TVP Wrocław, Format, Exit, Respublika Nowa

//2009-10-26

Wrocław: Wystawa "początekoniec"

Pojęciokształty. Poezja konkretna
Prace z lat 1967 - 2007
26 października - 6 grudnia 2009,
Muzeum Narodowe we Wrocławiu

Jest to pierwszy tak obszerny pokaz twórczości Stanisława Dróżdża - światowej sławy artysty działającego na pograniczu poezji i plastyki, reprezentanta Polski na weneckim Biennale w 2003 roku. Pokazanych zostanie ponad 40 dzieł od pierwszych utworów poezji konkretnej powstałych w 1967 roku do najnowszej pracy z roku 2007.
Najwybitniejszy polski poeta-konkretysta, od wielu lat uprawiający już samotnie tę dziedzinę sztuki (w latach 70. i 80. animator ruchu konkretystycznego), zmarł 29 marca tego roku, nie doczekawszy swoich 70 urodzin (15 maja), a także otwarcia bardzo dla niego ważnej wystawy we Wrocławiu, mieście, z którym związany był od ponad 50 lat.
Przygotowana przez Ośrodek Kultury i Sztuki we współpracy z Muzeum Narodowym we Wrocławiu ekspozycja ukazuje rozwój twórczości artysty: począwszy od wczesnych wierszy lingwistycznych po prace rozpisane na przestrzeń - także ogromnych rozmiarów, jak wenecka realizacja "Alea iacta est" . Pokazane zostaną zarówno te dzieła, w których podstawowym tworzywem jest język, jak i te oparte na cyfrach i liczbach oraz prace operujące przedmiotami-znakami. Zostaną na niej zrealizowane wielkie, skomplikowane technicznie koncepcje na przykład słynne, "między", ale też prace, które zaprezentowane zostały dotąd tylko jeden raz, jak dwie prace bez tytułu - tzw. "klamki" (CSW Zamek Ujazdowski, 1999) i "żyłki" (Galeria Foksal, 2002). "Alea iacta est", praca złożona z ok. 250 tysięcy kości do gry, przedstawiająca wszystkie możliwe 46.656 układy 6 kostek, pokazana zostanie w swojej alternatywnej postaci 6 tomów ksiąg oraz przez dokumentację wystawy w Pawilonie Polskim w Wenecji (także dokumentacja filmowa). Elementem wystawy będzie również utwór muzyczny skomponowany do jednego z dzieł Stanisława Dróżdża przez Tadeusza Sudnika (premiera tej kompozycji miała miejsce na tegorocznej Warszawskiej Jesieni).

Tytuł wystawy, "początekoniec", jest tytułem i zarazem fragmentem jednej z prac artysty, powstałej w swojej pierwszej wersji w 1971 roku. Mówi o najważniejszym źródle jego pracy artystycznej, jakim były rozważania nad językiem i o wyrażanej poprzez własne utwory fascynacji problemem czasu i przestrzeni; nieuchwytnym dla nas ich początkiem i końcem. Ten tytuł dotyczy także samej wystawy, która w obliczu śmierci jej autora jest prezentacją zarówno pierwszych, jak i ostatnich jego prac: kolejne, niestety, już nie powstaną.
Podtytuł "Pojęciokształty. Poezja konkretna" to określenia, jakimi Stanisław Dróżdż tytułował niemal wszystkie swoje wystawy, podkreślając w ten sposób wierność autorskiemu terminowi, wymyślonemu w drugiej połowie lat 60. dla nazwania własnej oryginalnej twórczości oraz wierność poezji konkretnej - awangardowemu zjawisku w światowej literaturze, operującemu na pograniczu z plastyką, które rozwijało się intensywnie od połowy lat 50. do początku lat 70. XX wieku.
Wystawie towarzyszy obszerny katalog - pierwsza monografia twórczości Stanisława Dróżdża - zawierający wszystkie prace pokazane na wystawie. Trzy zamieszczone w nim eseje - Grzegorza Dziamskiego, Tadeusza Sławka oraz kuratorki wystawy, Elżbiety Łubowicz - są próbą całościowego spojrzenia na tę twórczość, podejmując ten problem z różnych punktów widzenia, zarówno od strony teorii sztuki, jak i literaturoznawstwa. Ich autorzy ukazują, jak problematyka dzieł artysty wyrażała się w szczególnej dla niego estetyce, budowanej przez długie lata, samotnie i konsekwentnie, w obszarze między dwiema dziedzinami: poezją i plastyką.

---------------------

// 2005-06-13

Wystawa "słowa, zdania / cyfry, liczby..." w Warszawie

STANISŁAW DRÓŻDŻ: "SŁOWA, ZDANIA / CYFRY, LICZBY - WZAJEMNE PRZENIKANIE..."

Galeria Foksal w Warszawie prezentuje wystawę: Stanisław Dróżdż, "słowa, zdania / cyfry, liczby - wzajemne przenikanie. Pojęciokształty. Poezja konkretna."
Nad najnowszym projektem dla Galerii Foksal Stanisław Dróżdż pracował od dłuższego czasu. Efektem jest wystawa, na którą składają się wydruki komputerowe prezentowane na trzydziestu planszach. Wystawa mieści się ściśle w zakresie poezji konkretnej, która charakteryzuje się pełną autonomizacją języka. Po wystawie w Galerii Foksal w 2002 r. (rezygnująca ze słów struktura przestrzenna z napiętych w tysiącach punktów między podłogą, sufitem i ścianami, milimetrowych żyłek o łącznej długości 10 km), i pracy "Alea Iacta Est" pokazywanej na Biennale w Wenecji w 2003 r., artysta powraca na obecnej wystawie do ścisłego kanonu poezji konkretnej. W tym przypadku mamy do czynienia zarówno z autonomizacją języka słów jak i autonomizacją języka cyfr, co w zachodzącym między nimi sprzężeniu zwrotnym daje interesujące efekty. Można się o tym przekonać dopiero po wnikliwym zapoznaniu się z pracą Stanisława Dróżdża prezentowaną obecnie w Galerii Foksal.
"Uważam, że wszystko, co mam do powiedzenia (...) zawiera się w tym, co zrobiłem" - mówi artysta o swoich pracach.*
Stanisław Dróżdż (ur. 1939 r. w Sławkowie) jest, cytując Tadeusza Sławka, "najciekawszym i najbardziej konsekwentnym polskim poetą konkretnym". Jego prace tworzone od 1967 roku należą do wyjątkowo radykalnych i ascetycznych wypowiedzi w tej dziedzinie. Niezwykła dynamika dzieła Dróżdża pochodzi z napięcia pomiędzy minimalizmem formalnym jego prac, a totalnością wizji artysty wykraczającą poza przestrzeń wystawy. "Pojęciokształty" - bo tak nazywa Dróżdż swoje oryginalne utwory z pogranicza poezji i sztuk wizualnych - przedstawiają w sugestywny sposób sprzężenie pojęcia z formą jego zapisu. Teksty Dróżdża realizowane są w postaci maszynopisów, fotograficznych odbitek, komputerowych wydruków i instalacji przestrzennych. Dróżdż tworzy z pojedynczych słów, liczb, liter nową jakość wizualną i znaczeniową, stawiając sobie za cel, aby w minimum zapisu osiągnąć maksimum treści skojarzeniowych. Czarno-biała, oszczędna estetyka tekstów występuje w bezpośredniej relacji z ich etycznym, egzystencjalnym przesłaniem. Od 1971 roku artysta systematycznie współpracuje z Galerią Foksal.
Ostatnie lata to renesans zainteresowania twórczością tego artysty. Dróżdż pokazywał swoje prace najczęściej w Galerii Foksal w Warszawie, a także w Muzeum Górnośląskim w Bytomiu, w Galerii Potocka w Krakowie, na wystawie polskiego konceptualizmu w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie, w Galerii Sztuki Współczesnej we Wrocławiu, w Galerii Miejsce w Cieszynie. Zrealizował specjalny projekt dla nowo wzniesionych hal targowych w Lipsku, jego prace pokazywane były w 2000 roku między innymi na Targach Książki we Frankfurcie i na wystawie sztuki polskiej "In Between" przygotowanej przez Galerię Zachęta w Chicago. W 2001 roku miała miejsce jego duża wystawa w Bunkrze Sztuki w Krakowie, a Galeria Zewnętrzna AMS prezentowała na 400 bilboardach w 19 miastach polski, plakat Stanisława Dróżdża zatytułowany "lub". W 2002 r. Stanisław Dróżdż został Laureatem Nagrody Artystycznej Fundacji Nowosielskich. W 2003 r. reprezentował Polskę na 50 Biennale w Wenecji. Prace Dróżdża z lat sześćdziesiątych można zobaczyć w Kolekcji Centrum Sztuki Współczesnej w Warszawie.

*"Kochać słowa" Wywiad przeprowadzili Maria Cyranowicz i Jarosław Lipszyc. Meble. Strefa tekstu. nr 5/02.02

Galeria Foksal

Warszawa, ul. Foksal 1/ 4,
czynna: pon. - pt. 12.00-17.00, czw. 12.00-19.00
od 10 czerwca do 12 sierpnia

Artykuł jest dostępny na stronie